Świat pomp przemysłowych jest bardzo zróżnicowany — od prostych pomp wirowych, przez zatapialne, aż po specjalistyczne rozwiązania takie jak pompy perystaltyczne. Choć o pompach perystaltycznych można znaleźć informacje w branżowych źródłach, wciąż wielu użytkowników nie zdaje sobie sprawy z ich pełnych możliwości. W tym artykule przybliżę, czym są pompy perystaltyczne, jakie mają zalety, w jakich zastosowaniach sprawdzają się najlepiej i na co zwrócić uwagę przy ich doborze.
Co w treści artykułu?
Czym jest pompa perystaltyczna
Pompa perystaltyczna (zwane także pompa „wężowa” lub „jelitowa”) to urządzenie, w którym jedynym elementem mającym kontakt z tłoczonym medium jest elastyczny wąż. Wąż ten jest ściśnięty sekwencyjnie przez rolki (lub łopatki w zależności od konstrukcji) — w ten sposób tworzone są zmienne objętości, co pozwala na zasysanie i tłoczenie cieczy. Dzięki temu medium nie styka się z żadnymi metalowymi elementami pompy, co znacząco ogranicza ryzyko korozji, zapychania czy przetarcia.
W praktyce pompy perystaltyczne mogą być bardzo małe — stosowane jako pompy dozujące z wydajnością rzędu kilku mililitrów na minutę — ale także większe, zdolne do tłoczenia kilkunastu metrów sześciennych na godzinę.
Kluczowe zalety pomp perystaltycznych
Pompy perystaltyczne mają kilka cech, które czynią je wyjątkowo użytecznymi w różnych gałęziach przemysłu. Przede wszystkim oferują bardzo wysoką odporność chemiczną i możliwość pracy z cieczami agresywnymi, ściernymi czy zawierającymi substancje stałe. Jedynym „elementem eksploatacyjnym” jest wąż roboczy — jego wymiana jest stosunkowo łatwa i tania.
Kolejną ważną zaletą jest zdolność do pracy na sucho oraz dobra zdolność samozasysania. Dzięki temu pompy perystaltyczne sprawdzają się w aplikacjach, w których medium może się kończyć, może wystąpić przerwa w dostawie lub gdzie wymagane jest szybkie uruchomienie.
Pompy te zapewniają również bardzo precyzyjne dozowanie cieczy — co jest niezwykle przydatne w procesach chemicznych, laboratoryjnych, spożywczych czy w produkcji kosmetyków. Delikatny przepływ i brak rozbicia struktury medium to kolejne atuty, szczególnie przy transportowaniu substancji wrażliwych.
Gdzie znajdują zastosowanie pompy perystaltyczne
Zakres zastosowań pomp perystaltycznych jest bardzo szeroki. Sprawdzają się tam, gdzie inne pompy mogą mieć problemy. W przemyśle chemicznym i petrochemicznym wykorzystywane są do pompowania cieczy agresywnych chemicznie, ściernych lub zawierających cząstki stałe. W sektorze spożywczym i kosmetycznym pompy perystaltyczne stosowane są do transportu płynów spożywczych, emulsji, past, środków chemicznych lub detergentów, gdzie ważna jest czystość procesu i brak zanieczyszczeń.
W zastosowaniach przemysłowych pompy perystaltyczne dobrze radzą sobie z zawiesinami, osadami, ściekami, materiałami ściernymi, a także z mediami o zmiennej lepkości. To czyni je uniwersalnym narzędziem dla wielu branż — od chemii, przez przemysł ciężki, po spożywczy.
Jak dobrać odpowiednią pompę perystaltyczną
Dobór pompy perystaltycznej wymaga zwrócenia uwagi na kilka kluczowych parametrów: wielkość i materiał węża roboczego, dopuszczalne ciśnienie pracy, lepkość tłoczonego medium oraz wymagania dotyczące przepływu. Wąż należy dobrać tak, by był kompatybilny z rodzajem medium — np. chemicznym, ściernym czy spożywczym.
Warto także zwrócić uwagę na możliwość pracy na sucho oraz na wymagania co do ciśnienia i szczelności. W aplikacjach wymagających precyzyjnego dozowania lub delikatnego przepływu (np. chemia, farmacja, spożywcze) pompy o niskim pulsowaniu i stabilnej pracy będą najlepszym wyborem.
Kiedy pompa perystaltyczna może być lepsza niż inne typy pomp
W porównaniu do np. pomp zatapialnych lub wirnikowych, pompy perystaltyczne oferują przewagę tam, gdzie mamy do czynienia z cieczami agresywnymi, ściernymi, lepkimi lub z zawartością cząstek stałych. Gdy liczy się czystość procesu, brak kontaktu medium z metalem, łatwa konserwacja, możliwość pracy na sucho lub w trybie dozowania — pompa perystaltyczna często okaże się najbezpieczniejszym, najtańszym w eksploatacji i najbardziej elastycznym rozwiązaniem.
Podsumowanie
Pompy perystaltyczne to wszechstronne i niezawodne urządzenia, które dzięki swojej konstrukcji sprawdzają się w szerokiej palecie zastosowań — od chemii, przez przemysł ciężki, po spożywczy i kosmetyczny. Ich główną zaletą jest szczelność, odporność chemiczna, łatwa obsługa i możliwość pracy w trudnych warunkach. Wybierając pompę perystaltyczną, warto zwrócić uwagę na dobór węża, ciśnienie, lepkość medium i wymagania dotyczące przepływu.
Dla firm i zakładów, które potrzebują niezawodnego, stabilnego i elastycznego rozwiązania do transportu różnorodnych cieczy — pompy perystaltyczne stanowią bardzo atrakcyjną opcję. Jeśli potrzebujesz pomocy przy doborze konkretnego modelu do Twojej aplikacji, chętnie pomogę — mogę też wskazać typy pomp perystaltycznych, które najczęściej sprawdzają się w określonych warunkach.
